AED wiki – alles over de Automatische Externe Defibrillator.

Voor elke locatie en situatie bestaat de geschikte AED, laat je dus goed informeren over welk type het best past bij jouw omgeving. 

De Automatische Externe Defibrillator of AED is een levensreddend, draagbaar, medisch hulpmiddel. De Automatische Externe Defibrillator is een essentieel onderdeel van de reanimatie tijdens hartfalen. Je vindt defibrillatoren overal in het straatbeeld, in bedrijven, publieke gebouwen en herkent ze aan het universele AED-teken. 

Voor elke locatie en situatie bestaat de geschikte AED, laat je dus goed informeren over welk type het best past bij jouw omgeving. 

De defibrillator is een zeer geavanceerd medisch apparaat dat zo gebruiksvriendelijk is dat zelfs een kind het kan bedienen. 

AED teken
AED teken

Er zijn twee soorten AED’s: de vol- en semi-automatische defibrillatoren. Er zijn een aantal fabrikanten en merken zoals Philips, Zoll, Primedic, Physio-Control. Een AED komt in verschillende afmetingen, kleuren en met verschillende specificaties.

geopende AED van Stryker
geopende AED van Stryker

Wanneer wordt een AED gebruikt?

Een automatische externe defibrillator wordt gebruikt bij levensbedreigende hartritmestoornissen die leiden tot een plotselinge hartstilstand, wat niet hetzelfde is als een hartaanval. De ritmes die het apparaat zal behandelen zijn meestal beperkt:

  • Ventriculaire tachycardie zonder pulsatie (afgekort VT of V-Tach)
  • Ventriculaire fibrillatie (afgekort VF of V-Fib)

Bij deze levensbedreigende ritmestoornissen is de elektrische activiteit van het hart zo chaotisch dat geen bloed meer kan circuleren. 

In onderstaande infographic tonen we je de tien te nemen stappen tijdens een hartfalen.

hartstilstand wat doen

Waarom heb ik een AED nodig?

Elke seconde telt bij een plotse hartstilstand. Jaarlijks krijgen 10.000 tot 15.000 Belgen een plotse hartstilstand. Je hebt maar liefst 13 keer meer kans om het slachtoffer te worden van plots hartfalen dan te sterven in een verkeersongeluk.

De overlevingskans neemt elke minuut af met bijna 10%. Aangezien de gemiddelde interventietijd van de hulpdiensten in België rond de 12 minuten ligt, betekent de AED vaak het verschil tussen leven en dood. Verhoog de overlevingskansen van het slachtoffer van 5% naar meer dan 70% met een AED.

Enkele wetenswaardigheden en statistieken over AED’s: 

  • AED’s zijn gemakkelijk te gebruiken
  • AED’s kunnen worden gebruikt bij volwassenen en kinderen
  • Hoe eerder een AED wordt gebruikt, hoe groter de kans dat deze werkt. Een slachtoffer van plotselinge hartstilstand verliest 7-10% overlevingskans voor elke minuut na een plotselinge hartstilstand dat er geen AED wordt gebruikt
  • Gemiddeld kost plots hartfalen het leven aan zo’n 30 Belgen per dag
  • In de helft van de gevallen overkomt een plots hartfalen je thuis
  • Ventrikelfibrillatie (VF) komt voor bij bijna 90% van de hartstilstand bij volwassenen; de enige manier om VF te stoppen is met een defibrillator of AED

Wat is het verschil tussen een vol- en semi-automatische AED?

  • Een volautomatische AED zal volledig zelf en autonoom een elektrische schok toedienen als dit na analyse blijkt nodig te zijn.
  • Een semiautomatische AED zal de hulpverlener vragen om op een knipperende schokknop te duwen zodat het toestel een elektrische schok kan toedienen.

Beide type toestellen kunnen onmogelijk een schok toedienen als dat niet nodig is. In de AED vergelijkingstabel hieronder zie je welke toestellen, uit het gamma van CardioService, vol- en semiautomatisch zijn. Download deze tabel als pdf hier

AED-vergelijkingstabel

Hoe werkt een AED?

Wanneer de AED wordt aangezet of geopend, zal de gebruiker de instructie krijgen om de elektroden op de patiënt aan te sluiten. Zodra de elektroden zijn bevestigd, zal de AED automatisch een analyse uitvoeren van het hartritme. Met de elektroden kan de AED de elektrische activiteit analyseren en bepalen of de patiënt een schokbaar ritme heeft. Als het apparaat bepaalt dat een schok gerechtvaardigd is, zal het de batterij gebruiken om de interne condensator op te laden ter voorbereiding op het toedienen van de schok. Er zijn ook AED’s die reeds laden bij opstart om onmiddellijk te kunnen schokken na de analyse.

 

positie elektroden AED reanimatie
positie elektroden AED reanimatie – Afbeelding Wikipedia

Wanneer het apparaat is opgeladen, geeft het de gebruiker de instructie ervoor te zorgen dat niemand de patiënt aanraakt en vervolgens op een knop te drukken om de schok toe te dienen. Bij een volautomatische AED zal het toestel aftellen en zelfstandig de schok toedienen; Nadat een schok werd toegediend of als die niet nodig was, zal het AED-toestel vragen om te starten met de reanimatie. Alle AED’s bij CardioService geven ook hulp tijdens het reanimeren.

Voor meer informatie, lees de blog “Hoe werkt een AED precies?”. 

Hoe een AED gebruiken?

Doorgaans heeft een AED slechts 1 of 2 knoppen: de Aan/Uit-knop en eventueel een schokknop (enkel bij semi-automatische toestellen). Van zodra je de AED aanzet, zal deze je begeleiden met gesproken en eventueel visuele instructies tijdens het hele reanimatieproces:

  1. De eerste instructies zijn altijd dezelfde: de hulpdiensten alarmeren en de borstkas van het slachtoffer ontbloten.
  2. Daarna dient de hulpverlener twee zelfklevende elektroden op de borstkas aan te brengen. De manier waarop je dit moet doen, staat afgebeeld op de elektroden en op het AED-
  3. Wanneer deze elektroden zijn aangebracht, zal de AED automatisch beginnen aan een analyse van het hartritme. Daarbij zal je vaak de instructie krijgen het slachtoffer niet aan te raken. Er is 1 AED die toelaat te blijven reanimeren tijdens de analyse van het ritme, de Lifepak CR2 van Stryker.
  4. Indien het AED-toestel vervolgens vaststelt dat het gaat om hartfalen, zal deze ofwel autonoom (bij een volautomatisch toestel) een schok geven ofwel vragen om op een knipperende schokknop te drukken (bij een semi-automatisch toestel).
  5. Of een schok nu nodig was of niet, het is altijd nodig te reanimeren. Ook bij de hartmassage en beademing staan de AED-toestellen je bij. Er zijn ook toestellen die live-feedback geven over de kwaliteit van de reanimatie zoals de AED’s van ZOLL of de Lifepak CR2.
  6. Elke twee minuten zal het toestel een nieuwe analyse uitvoeren om na te gaan of een bijkomende schok noodzakelijk is. De hulpverlener dient de instructies van het toestel op te volgen tot de hulpdiensten kunnen overnemen.

Kan ik de AED verkeerd gebruiken?

Neen. Het is onmogelijk om een AED-toestel verkeerd te gebruiken, laat staan een schok toe te dienen die niet nodig is. De defibrillator zal altijd volledig autonoom bepalen of een elektrische schok het slachtoffer kan helpen. Een AED verkeerd gebruiken, kan dus niet.

Er zijn dus geen specifieke vereisten om een AED te gebruiken. AED’s zijn ontworpen om te worden gebruikt door leken, zonder enige opleiding. Idealiter heeft de gebruiker wél een EHBO-opleiding gehad.

Een automatische externe defibrillator stelt automatisch een diagnose van het hartritme en bepaalt of een schok nodig is. Volautomatische modellen dienen de schok toe zonder dat de gebruiker op een knop moet drukken. Semi-automatische modellen geven aan dat een schok nodig is, en vragen de gebruiker vervolgens om op een knop te drukken.
Sommige AED’s kunnen worden gebruikt bij kinderen: kinderen die minder wegen dan 25 kg of jonger zijn dan 8 jaar. Kindermodus inschakelen kan door aparte elektroden, een sleutel of met een knop.

Hier kan je meer informatie vinden over ons opleidingsaanbod.

Mag ik een AED gebruiken bij kinderen?

Alle AED’s mogen gebruikt worden bij kinderen vanaf 1 jaar oud. Bij kinderen van 1 tot 8 jaar oud of minder dan 25kg is het sterk aanbevolen om ‘pediatrische elektroden’ of de kindermodus te gebruiken. Deze zullen het energieniveau van de schok verlagen. Sommige toestellen zijn hiervoor beter geschikt dan andere.

Er bestaan ook toestellen die werken met een ‘baby/kindsleutel’ of knop en waarbij geen wissel van elektroden nodig is. Daardoor kan je levensreddende tijd besparen. Het is niet de bedoeling dat het inschatten van de leeftijd of het gewicht van een kind de reanimatie vertraagt. In geval van twijfel gebruik je de volwassenenmodus.

In de AED vergelijkingstabel zie je welke AED-toestellen kindvriendelijk zijn. Download als pdf 

ZOLL AED3 met pediatrische knop
AED-vergelijkingstabel

Mag ik een AED gebruiken bij pacemaker?

Gebruik je aan AED als het slachtoffer een pacemaker heeft? Ja, altijd.

Bij te trage hartslagen (bradycardie) helpt een pacemaker, door elektrische impulsen te zenden, om het hart te stimuleren. Als zo’n patiënt te maken krijgt met plots hartfalen, zorgen de elektrische impulsen van de pacemaker voor een ‘elektrische ruis’ tijdens de automatische analyse die het AED-toestel uitvoert.

De analyse van de AED kan dus verstoord worden bij patiënten met een pacemaker, tenminste als de AED niet zou beschikken over pacemaker- of artefactdetectie. Het is dus aangewezen een AED te gebruiken met pacemaker-detectie.De AED zal het pacemaker-signaal automatisch wegfilteren tijdens de analyse, zodat het niet fout kan worden geïnterpreteerd als een normaal, of niet-schokbaar hartritme. Alle kwalitatieve AED’s beschikken over deze functie, en dus ook alle AED’s aangeboden door CardioService.

Waar vind je een AED?

AED’s moeten strategisch worden geplaatst waar ze gemakkelijk toegankelijk zijn en onmiddellijk beschikbaar voor leken en het grote publiek in geval van een noodsituatie. Regelmatig worden ze daarom naast of nabij een brandblusser geïnstalleerd. Je vindt ze op publieke plaatsen zoals sportcentra, winkelcentra, zwembaden, restaurants en andere drukbezochte plaatsen. Ook steeds meer bedrijven kiezen ervoor hun omgeving hartveilig te maken en een AED te plaatsen.

In september 2008 heeft het International Liaison Committee on Resuscitation een “universeel AED-teken” uitgevaardigd dat overal ter wereld moet worden gebruikt om de aanwezigheid van een AED aan te geven; dit teken is hiernaast afgebeeld. In België zal vaak ‘AED’ onder het logo geplaatst worden, in Wallonië zie je ook vaak ‘DEA’.

Een overzicht van AED’s in de buurt via volgende link:

Wat is de locatie van de dichtstbijzijnde AED?

AED signalisatie

Installatie 

Een nette installatie van de AED, de wandkast en pictogrammen op de beste locatie én overeenkomstig met de Belgische wetgeving, is cruciaal. Installeer dus niet zelf je AED, maar laat je AED plaatsen door gespecialiseerde mensen. Lees zeker ook de blog over de meest gemaakte fouten bij plaatsing.

5 meest gemaakte fouten bij de plaatsing van een AED

Plaatsing AED

Hoe je AED beschermen?

Een goede bescherming van een AED is even belangrijk als de zorg voor het toestel zelf. Je kan bescherming voorzien tegen breuk, water, stof, hitte en vorst. Maar ook tegen vandalisme en diefstal. Wanneer je jouw AED-toestel op een publieke plaats beschikbaar stelt is het wettelijk verplicht deze in een verzegelde kast te plaatsen. Wij raden sterk af deze kast af te sluiten, zelfs als ze buiten geplaatst zou worden.

Het is aan te raden om een beschermende wandkast te voorzien met volgende minimumvereisten:

  • De kast heeft de officiële groene AED-kleur om de herkenbaarheid te verhogen.
  • De kast is voorzien van de verplichte pictogrammen en geheugensteun op A4 formaat.
  • De kast is aan de muur te bevestigen.
  • De kast is voorzien van een kijkvenster, zodat de maandelijkse controle eenvoudig kan verlopen zonder de verzegeling te verbreken.
  • De kast is, zoals wettelijk bepaald, voorzien van de wettelijke vermeldingen en er worden voldoende verzegelingen voorzien.
  • De kast is door iedereen makkelijk te openen.
  • Je kan steeds kiezen voor een alarm bij opening van de kast.

Voor een buitenkast:

  • De kast beschikt over een verwarmingselement dat continu de temperatuur in de kast op tenminste 5 graden Celsius kan houden, ook als de buitentemperatuur daalt tot -25 graden Celsius.

Wettelijke verplichtingen

In het Koninklijk Besluit van 21 april 2007 (PDF) staat dat een AED van categorie 1 mag bediend worden door zowel professionele als niet-professionele gebruikers. Het is dus niet verplicht een opleiding te volgen. Toch wordt de kwaliteit van de reanimatie sterk bepaald door de hulpverlener. Een opleiding is dus onmisbaar. Nuttige link: reanimatie- en AED-opleidingen.

Is je AED beschikbaar in een openbare ruimte dan is het wettelijk verplicht deze op te bergen in een verzegelde wandkast. En om 100% zeker te zijn dat jouw AED altijd volledig gebruiksklaar is, is het een wettelijke verplichting om regelmatig de staat van het toestel te controleren. Gebruik daarvoor onze template, download deze via de knop hieronder. De controle van jouw toestel is in no time geklaard.

Onderhoudstemplate NL

Onderhoud

Bij alle AED’s moet je enkel deze twee vervangen/onderhouden:

  • De elektroden: afhankelijk van het type vervang je deze twee-, drie-, vier- of vijfjaarlijks
  • Batterijen: afhankelijk van het type vervang je deze twee-, drie-, vier-, vijf- of zesjaarlijks

Alle AED’s die CardioService aanbiedt, voeren op geregelde tijdstippen zelftesten uit. Het enige wat je moet doen is maandelijks controleren of het toestel nog gebruiksklaar is. Dat kan heel eenvoudig door naar de statusindicator te kijken, afhankelijk van het type toestel zal dit een groen knipperlichtje zijn of de melding ‘OK’. Indien er toch een probleem zou zijn zal het toestel dit visueel en/of auditief aangeven.

Er zijn ook AED’s zoals de Lifepak CR2 en de ZOLL AED3 die vanop afstand in de gaten gehouden kunnen worden. Deze AED’s geven automatisch melding bij een fout, indien stukken toe zijn aan vervanging of als het toestel in gebruik is.

Je wordt gratis opgenomen in ons intern informatiesysteem, waarmee we alle verschillende sites kunnen volgen. Hierdoor krijg je een automatische verwittiging als de elektroden of batterijen aan vervanging toe zijn.

Als je gebruik maakt van onze all-in onderhoudsservice, komen wij steeds voor de vervaldatum de nodige elektroden en/of batterijen vervangen ter plaatse.

Wat kost een AED?

De prijs is afhankelijk van het type dat je kiest, en varieert tussen €1.200 en €2.500. De keuze voor het type toestel hangt af van de omstandigheden waarin het toestel gebruikt zal worden. Een AED voor een nat voetbalveld of een kantooromgeving zijn verschillende type toestellen aangewezen. 

AED Kopen of huren?

Als je een AED huurt, betaal je een eenmalige startkost van €249 en een vast bedrag per maand. Een AED huren kan al vanaf €39/maand excl. btw.

AED-toestel of pakket?

Je moet eerst beslissen of je enkel het toestel of een volledig pakket wenst. Bij beide word jij de eigenaar van het toestel. De meeste toestellen worden verkocht met een onderhoudscontract. Meer weten over het onderhoud raadpleeg onze all-in AED onderhoudsservice.

Als je huurt bij CardioService, is dat steeds een volledig pakket met een volledige service. Dit voor een periode van vijf of zeven jaar.

Wat zit er in een AED-pakket?

  • Het AED-toestel
  • De installatie van een wandkast
  • Een draagtas
  • Een snelle interventiekit
  • Een verzekering tegen schade en diefstal
  • Alle onderhoud
  • Registratie
  • Eenmalige investeringen
  • Vervangtoestel tijdens reparatie

Gedurende de hele periode van je huurcontract kom je nooit voor onverwachte kosten te staan.

Je vindt alle AED-toestellen en pakketten terug in onze AED-webshop.

Krijg een gratis offerte

√ AED aan de beste kwaliteit & prijs (vanaf €1,5/dag)
√ AED aangepast aan jouw omgeving & noden

JA, IK WIL EEN GRATIS OFFERTE

AED opleidingen en training

Meer info & reservatie
Meer info & reservatie
Meer info & reservatie

Jouw AED kiezen in 5 stappen?

Start hier Vergelijk AED's

Krijg een gratis offerte

√ AED aan de beste kwaliteit & prijs (vanaf €1,5/dag)
√ AED aangepast aan jouw omgeving & noden

JA, IK WIL EEN GRATIS OFFERTE